Marmur to wyjątkowy kamień naturalny o niezwykle interesującej barwie. Od tysięcy lat stosowany jest w budownictwie i jest symbolem luksusu i elegancji. Co to jest marmur i jakie są jego rodzaje?

Co to jest marmur?

Zacznijmy od etymologii słowa “marmur”. Nazwa ta pochodzi od starogreckiego wyrazu mármamos i oznacza połysk, blask, lśnienie. Pod wpływem padania promieni słonecznych skała marmurowa i zawarte w niej minerały lśnią, co nadaje jej niezwykle luksusowy wygląd. Marmur jest jednym z rodzajów wapienia. To skała metamorficzna, która powstała w wyniku przemian wapienia, dolomitów i innych skał bogatych w węglany.

Wydobycie marmuru. Gdzie na świecie wydobywa się marmury?

Marmur wydobyto po raz pierwszy na świecie około 2600 lat temu na jednej z greckich wysp na Morzu Egejskim o nazwie Paro. Od tej niewielkiej wyspy wzięła się nazwa “marmur paryjski”. Z tej szlachetnej odmiany marmuru wykonana jest chyba najsłynniejsza rzeźba na świecie – Wenus z Milo. Powstanie tej rzeźby datuje się na okres hellenistyczny. Dziś możemy podziwiać marmurową Wenus we francuskim Luwrze.

Dziś marmury wydobywa się w wielu krajach świata, aczkolwiek głównym ich eksporterem są Włochy. To właśnie tutaj wydobywa się słynny na całym świecie marmur Carrara, który wziął swoją nazwę od regionu w północnych Włoszech.

Oprócz Włoch, marmury wydobywa się także w Grecji, Turcji, Hiszpanii, Portugalii. Znacznymi wydobywcami marmuru są również Indie, Chiny, czy Bliski Wschód.

Z czego powstaje marmur?

Marmur powstaje głównie z metamorficznego przekształcenia wapieni, które zachodzi pod wpływem wysokiej temperatury i ciśnienia w głębokich warunkach ziemi. W procesie tym wapień ulega rekrystalizacji, co prowadzi do powstania charakterystycznej struktury krystalicznej i marmurowego wyglądu.

Prawdziwy marmur zawiera minimum 50% kalcytu, dolomitu lub aragonitu. Pozostałe składniki marmuru to mika, chloryt, limonit, , piroksen, kwarc i serpentyna. Podstawowym składnikiem chemicznym zarówno wapienia, jak i marmuru jest węglan wapnia (CaCO3). To właśnie ten składnik jest głównym budulcem zarówno dla wapieni, jak i marmurów.

Warto zaznaczyć, że różnice w strukturze i wyglądzie marmuru wynikają często z różnych domieszek lub zanieczyszczeń, które mogą być obecne podczas procesu tworzenia marmuru. Na przykład, marmur o białym kolorze zawiera niewiele zanieczyszczeń, podczas gdy różowe, zielone lub czarne odcienie mogą wynikać z obecności różnych minerałów lub innych substancji w marmurze.

Marmur kolory

Od czego zależy kolor marmuru? Tak jak praktycznie w przypadku wszystkich kamieni naturalnych – od składników mineralnych, które zawarte są w danym kamieniu. W przeszłości rozróżniano pomiędzy marmurem monochromatycznym, czyli jednokolorowym, a barwnym. Obecnie kolory marmuru są bardzo zróżnicowane i zależą od składników mineralnych, procesów geologicznych i zanieczyszczeń. I tak mamy marmury białe i czarne, szare, zielonkawe i niebieskie, cieliste, złote, różowe, a nawet czerwone. Najbardziej znane na świecie marmury to marmur Carrara i Bianco.

• Biały – jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych i powszechnych kolorów. Jest to wynik głównie czystego węglanu wapnia, jednak może zawierać minimalne ilości innych minerałów, które wpływają na odcień.
• Czarny – zawiera czarne minerały, takie jak grafit lub piroluzyt, które nadają mu ciemny kolor.
• Szary – może mieć różne odcienie, od jasno- po ciemnoszare. To zależy od obecności różnych minerałów i zanieczyszczeń, takich jak glina, piaskowiec czy łupki.
• Różowy – zawiera minerały takie jak hematyt lub magnetyt, które nadają mu różowy odcień.
• Zielony – zawiera minerały takie jak chloryt, serpentyn czy glaukonit, które nadają mu zielony odcień.
• Brązowy – zawiera minerały, które nadają mu różne odcienie brązu, takie jak hematyt lub limonit.
• Żółty -może zawierać minerały, które nadają mu odcień od jasnożółtego po złoty, takie jak siarka, limonit lub piryt.
• Czerwony – zawiera minerały takie jak hematyt, które nadają mu czerwony odcień.

Najistotniejsze cechy marmurów

W zależności od składu mineralnego, marmury mogą różnić się od siebie niektórymi właściwościami.

Marmury cechują się wieloma cennymi właściwościami. Poniżej prezentujemy niektóre z nich:

• elegancki i luksusowy wygląd
• mnogość zastosowań
• niska nasiąkliwość wodna
• mrozoodporność
• trwałość
• odporność na ciepło
• łatwość obróbki
• łatwe w utrzymaniu czystości
• unikalność
• wysoka wartość rynkowa

Marmury nie są niestety mrozoodporne, ani kwasoodporne. Z łatwością wnikają w nie wszelkie substancje, szczególnie jeśli z marmuru są zrobione blaty kuchenne. Sok z cytryny, wino, ocet, czy inne substancje z łatwością mogą uszkodzić płytę marmurową.

W porównaniu do innych kamieni są również stosunkowo miękkie, stąd łatwo je zarysować. kamień marmurowy cechuje się wysoką gęstością, czystością i twardością, choć surowcem twardszym od marmuru jest granit. Również ceny marmurów mogą odstraszać – ich cena za m2 surowca jest stosunkowo wysoka.

Jakie jest zastosowanie marmurów?

Marmur stosowany jest w wielu różnych branżach, głównie w luksusowym budownictwie. Od tysięcy lat z marmurów budowano świątynie, meble, rzeźby i posągi. Jednym Z najbardziej znanych na świecie posągów marmurowych, oprócz Wenus z Milo, jest rzeźba Dawida, stworzona przez włoskiego artystę Michelangelo Buonarottiego, czyli Michała Anioła. Rzeźba ta powstawała w latach 1501-1504, a więc możemy ją podziwiać już od ponad pięciu stuleci.

Marmury idealnie nadają się na wszelkiego rodzaju podłogi, czy schody. Pod wpływem gorącego słońca nie absorbują ciepła, więc chodzenie po rozgrzanych podłogach nie pali stóp.

kamień marmurowy jest stosunkowo odporny na wysokie temperatury, co sprawia, że jest popularnym materiałem do blatów kuchennych i innych powierzchni, które mogą być narażone na działanie ciepła. Z powodzeniem można go stosować również w łazienkach, w szczególności jako obudowa umywalek.

Słynne budowle z marmuru:

Oto kilka słynnych budowli z marmuru z różnych części świata:

• Partenon (Ateny, Grecja): Partenon, położony na Akropolu w Atenach, to jedna z najbardziej ikonicznych budowli starożytnego świata. Wybudowany został głównie z białego marmuru pentelickego.
• Taj Mahal (Agra, Indie): To piękne mauzoleum zostało zbudowane z białych marmurów i jest jednym z najbardziej znanych i uznawanych obiektów architektonicznych na świecie.
• Świątynia Zeusa Olimpijskiego (Ateny, Grecja): Choć nie zachowała się w pełni, to pozostałości tej starożytnej świątyni są wciąż imponujące. Budowla została wzniesiona z marmuru pentelickego.
• Mauzoleum Cesarza Qin Shi Huangdi (Xi’an, Chiny): Posągi w grobowcu pierwszego cesarza Chin były wykonane z kamienia marmurowego , ale większość z nich została zniszczona z biegiem czasu.
• Fontanna di Trevi (Rzym, Włochy): Ta imponująca fontanna, zbudowana w stylu barokowym, zawiera elementy wykonane z różnych rodzajów marmuru, takich jak travertin i marmur karraryjski.
• Bazylika św. Piotra (Watykan): Wnętrze tej imponującej bazyliki w Watykanie zdobią liczne elementy z marmuru, które dodają uroku i majestatyczności budowli.
• Al-Haram Mosque (Mekka, Arabia Saudyjska): Część posadzki oraz inne elementy w jednej z najświętszych meczetów w islamie, Masjid al-Haram, wykonane są z marmuru.
• Lincoln Memorial (Waszyngton, D.C., USA): Monument upamiętniający Abrahama Lincolna został zbudowany z różnych typów marmuru, w tym marmuru z Georgii, Colorado i Tennessee.
• Opactwo Mont-Saint-Michel (Normandia, Francja): Niektóre fragmenty tego imponującego opactwa są wykonane z marmuru, co nadaje mu wyjątkową atmosferę.
• Sheikh Zayed Grand Mosque (Abu Zabi, Zjednoczone Emiraty Arabskie): Jedna z największych i najbardziej pięknych meczetów na świecie, wykonana z białego marmuru.

Te budowle to tylko niektóre z przykładów, które pokazują, jak piękny i wszechstronny może być marmur jako materiał budowlany. Każda z tych konstrukcji wykorzystuje kamień marmurowy w sposób unikalny, podkreślając jego piękno i trwałość.